Skip to content

Trójkąt Trzech Cesarzy – przegląd historyczno-graficzny

28 lipca 2011

Trójkąt Trzech Cesarzy. Miejsce, które przed I wojną światową było znane w całej Europie. Przyjeżdżał tutaj wycieczki. Kwitł handel. Trójkąt był ewenementem na skalę światową – miejscem, gdzie stykały się granice trzech cesarstw: Austrii, Prus i Rosji Dziś miejsce, choć trochę zapomniane i nie tak istotne, wciąż stanowi punkt wypraw, szczególnie rowerowych.

Miejsce u zbiegu Czarnej i Białej Przemszy między Mysłowicami, Sosnowcem i Jaworznem było przez prawie wiek jednym z ważniejszych punktów w tej części Europy. Jego historia sięga jeszcze XVIII wieku. W 1742 roku w wyniku wojny prusko-austriackiej, Prusy otrzymały większą część Górnego Śląska. Czarna Przemsza stała się granicą państwową oddzielającą Prusy najpierw od Księstwa Siewierskiego, a od 1790 roku, po jego połączeniu się z ziemiami polskimi, od Rzeczpospolitej.
Sytuacja polityczna nad Przemszą zmieniła się w październiku 1795 roku. Prusom, na mocy konwencji dotyczącej III rozbioru Polski, przyznano ziemie Księstwa Siewierskiego i tym samym granica państwa pruskiego została przesunięta daleko poza Czarną Przemszę. Nasza rzeka ponownie stała się granicą w 1807 roku. Przemsza oddzielała wówczas Prusy od restytuowanego Księstwa Siewierskiego, które oddano pod władzę marszałka napoleońskiego Jeanne’a Lannesa. Kongres wiedeński odbywający się w maju 1815 roku zakończył epokę napoleońską. Rosja, Prusy i Austria dokonały nowego podziału starego kontynentu. Powstały m.in. Królestwo Polskie i Rzeczpospolita Krakowska, których granice spotkały się z granicą Prus, właśnie u styku Białej i Czarnej Przemszy.

Mysłowice nie znajdowały się pod zaborem pruskim, ponieważ już wcześniej zostały przyłączone do Niemiec. Po upadku powstania krakowskiego w 1846 roku terytorium zostało przyłączone do Cesarstwa Austriackiego. Od tego roku miejsce nazywano „Drei Lander Ecke”. Właściwe tłumaczenie powinno brzmieć Kąt Trzech Krajów, jednak w XIX wieku, tę nazwę niefortunnie przetłumaczono jako „Trójkąt Trzech Krajów”. Do zmiany nazwy miejsca doszło po wojnie prusko-francuskiej. W 1871 roku nastąpiło zjednoczenie Niemiec pod przewodnictwem Prus i powstała Rzesza Niemiecka. W ten sposób obok cesarza Austrii i Rosji pojawił się cesarz Niemiec. Dwa lata później utworzono Związek Trzech Cesarzy, a nad Przemszą powstał „Drei Kaiser Ecke”. Podobnie jak wcześniej źle przetłumaczono nazwę. Zamiast Kąt wymawiano Trójkąt. Nazwa przetrwała do zakończenia I wojny światowej. Klęska Niemiec, rozpad Austro-Węgier, rewolucja w Rosji, powstania śląskie i plebiscyt na Górnym Śląsku spowodowały, że w 1922 roku przestały istnieć granice między państwami zaborczymi i Prusami, a tym samym przestał istnieć Trójkąt Trzech Cesarzy.

Blisko Trójkąta jest góra, kiedyś Bismarcka, dziś Kościuszki. W 1907 roku zbudowano na niej wieżę, zwaną potocznie Pomnikiem Bismarcka lub Wieżą Bismarcka. Miała ona 20 metrów wysokości i platformę widokową na górze. Wielkie kamienne bloki i grube mury symbolizowały pruską potęgę. Na górę wchodziło się po schodach. Turyści obserwowali, jak daleko sięgało państwo niemieckie. W pogodne dni z wieży można było zobaczyć Kraków, a nawet i Tatry.  Została ona rozebrana najprawdopodobniej w 1937 roku. Kamienie z wieży zostały wykorzystane przy budowie katowickiej Katedry (według innych źródeł – do budowy schodów kościoła w Brzęczkowicach lub w obu tych miejscach). Na górze gdzie stała Wieża Bismarcka dzisiaj teren jest porośnięty wysoką trawą oraz lasem brzozowym. Z dawnej wieży, stojącej na szczycie góry, pozostały już tylko kamienie rozrzucone na zboczach.

W książce „Historia o Trójkącie Trzech Cesarzy” wydanej w 1913 roku w Berlinie, Trójkąt jest opisywany jako atrakcja turystyczna na światową skalę. Zjeżdżali się tam ludzie z całego Śląska, jak i spoza niego. Maszerowali oni Promenadą, po której obu stronach stały kramy, gdzie sprzedawano pocztówki z wizerunkiem trzech cesarzy i inne pamiątki. Przy Promenadzie jest źródełko, z którego woda wypływa z pyska mosiężnego lwa. Legenda mówi, że w tym miejscu spotkało się trzech cesarzy i pili wodę ze złotych kubków. Dalej znajdował się cały kompleks restauracji i bufetów nazywany „Ogrodem Trzech Cesarzy”, grała muzyka, były podesty do tańca, śpiewały chóry.

Czasy Trójkąta to okres wielkiej świetności Mysłowic, które po kongresie stały się miastem granicznym. Liczba ludności w krótkim czasie zwiększyła się dwudziestokrotnie. Na stronach internetowych można znaleźć tęskne wspomnienia: „W roku 1913 było w Mysłowicach 110 restauracji. Ludzie kąpali się w Przemszy, łowili ryby. To była ozdoba miasta, miejsce wypoczynku ludzi z całej okolicy. Mimo że po I Wojnie Światowej granica była od Trójkąta daleko, ludzie nadal chodzili tam na spacery, a dzieci zimą jeździły z góry na nartach.”

Wydawano niegdyś  sporo pocztówek z Trójkątem Trzech Cesarzy. Można wyróżnić kilka ich głównych rodzajów: widok na teren z wizerunkami trzech cesarzy, trzech flag czy też innych wariacji na temat podkreślenia, o jakie miejsce chodzi (czasem pocztówka dwuobrazkowa z Wieżą Bismarcka); widok na teren bez wizerunków cesarzy, ale z bardziej szczegółowo przedstawionymi elementami krajobrazu – łodzie, zabudowania, most; pocztówki z Wieżą Bismarcka; mapy z miejscem, gdzie stykały się granice trzech cesarstw.

Trójkąt Trzech Cesarzy z ich wizerunkami. Obrazek pochodzi ze strony: granowski.cba.pl

Podobna pocztówka; tutaj dodatkowymi elementami ozdobnymi są: Wieża Bismarcka, znaczki i gałęzie dębu.
Obrazek pochodzi ze strony: granowski.cba.pl

Tutaj wizerunki cesarzy otaczają całkiem wymyślne secesyjne ramki ułożone z roślin.
Obrazek pochodzi ze strony: forum.gkw24.pl

Medaliony trzech cesarzy z koronami, na dole herby. Obrazek pochodzi ze strony: sosnowiec.gazeta.pl

Drobne urozmaicenie standardu: Trójkąt + cesarze. Na obrazkach widnieją prawdopodobnie budowle z okolicy Trójkąta. Pocztówka pochodzi ze strony: eksploratorzy.com.pl

Obok widoku na Trójkąt tarcza herbowa z labrami i trzej cesarze na monetach.
Obrazek pochodzi z: http://www.myslowice.pl

Ta pocztówka szczególnie mnie fascynuje. Zeppelin i aeroplany nad Trójkątem.
Obrazek pochodzi ze strony: eksploratorzy.com.pl

Obok popularnego widoku także Wieża Bismarcka.
Obrazek pochodzi ze strony: http://www.gliwiczanie.pl

Nihil novi. Tylko Bismarck pojawił się dodatkowo przy swojej wieży.
Obrazek pochodzi ze strony: granowski.cba.pl

Pocztówka najwyraźniej przedstawiająca stroje mieszkańców okolic Trójkąta.
Obrazek pochodzi ze strony: http://www.myslowice.pl

Tutaj szczególnie uwagę zwracają łodzie przycumowane przy brzegu.
Obrazek pochodzi ze strony: http://www.myslowice.celniej.pl

Zdjęcie, jeżeli dobrze dojrzałam. Obrazek pochodzi ze strony: forum.gkw24.pl

Znaleziono Trójkąt z trzema strażnikami. Obrazek pochodzi ze strony: http://www.sosnowiec.pl

Jak i z dwoma. Obrazek pochodzi ze strony: republika.pl

Piękna pocztówka ze spacerującymi w starodawnych strojach obok Wieży Bismarcka.
Obrazek pochodzi ze strony: krakow-berlin-xprs.com

Na koniec – mapa, na której zaznaczono to jedno z chyba najbardziej charakterystycznych miejsc w Europie.
Obrazek  pochodzi ze strony: malopolskie.fotopolska.eu

Więcej zdjęć i starych pocztówek można znaleźć na stronach:

Eksploratorzy: forum zbuntowanych poszukiwaczy – tam wątek na temat Trójkąta;

Śląskie – Fotopolska – szczególnie polecam, znajduje się tam niepoliczona ilość pocztówek z Trójkąta, ale także wielu innych interesujących miejsc;

Trójkąt Trzech Cesarzy – specjalny serwis poświęcony temu miejscu.

W deszczową część lata można obejrzeć bezmiar zdjęć i pocztówek, a w tę słoneczną – udać się do obejrzanych miejsc. Trójkąt polecam szczególnie, o czym przeczytacie już wkrótce.

PS. Wkrótce już nastąpiło, zapraszam do przeczytania postu:

Trójkąt Trzech Cesarzy: to będzie niespodzianka.

—————————————

Na podstawie:

Kąt historyczny – prawda o Trójkącie Trzech Cesarzy; dostępny w Internecie (dostęp 27 czerwca 2011 r) [w:] http://www.myslowice.celniej.pl/?kat-historyczny-prawda-o-trojkacie-trzech-cesarzy,235

Trójkąt Trzech Cesarzy (Mysłowice); dostępny w Internecie (dostęp 27 czerwca 2011 r) [w:] http://wikimapia.org/22602/pl/Tr%C3%B3jk%C4%85t-Trzech-Cesarzy

Magdalena

Reklamy

From → Różne

4 Komentarze
  1. Hadit permalink

    No prosze, po dlugiej przerwie powrot w wielkim stylu 🙂 Widokowki iscie intrygujace, przyznam, ze nie spotkalem sie jeszcze.

  2. nurt80 permalink

    Widoki naprawdę imponujące.Miejsce u zbiegu Czarnej i Białej Przemszy, rzeka tętni życiem zawodu flisaka , galary do spławu węgla Przemszą a dalej Wisłą, oczekujące na załadunek lub rozpoczęcie flisu samospławem z prądem nurtu rzeki.Widać działania urbanistyczne na lądzie i na rzece.Przykro że dzisiaj już tego nie ma a zieloni preferują ekologię. Pozdrawiam potomek Flisaków.

Trackbacks & Pingbacks

  1. Trójkąt Trzech Cesarzy: to będzie niespodzianka « Odkrywając Śląsk

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s

%d blogerów lubi to: